Paaskring: Carnaval
Meer weten: literatuur, internet

De tweede en meest belangrijke periode van het kerkelijk jaar is de paaskring. In deze periode wordt de kruisiging en de wederopstanding uit het graf van Jezus Christus herdacht en gevierd. De feestdagen uit de paaskring hebben een veranderlijke datum, afhankelijk van de viering van Pasen.

Carnaval:          

Deze feestperiode is een gebruik waarbij katholieken vóór het begin van de veertigdaagse vasten zich nog eens flink kunnen uitleven. Officieel behoort Carnaval niet tot de rooms-katholieke feestdagen, maar dit echte katholieke volksfeest werd al in de Middeleeuwen gevierd. Over de oorsprong doen verschillende theorieën de ronde: er wordt gezegd dat Carnaval een gekerstende versie van een Germaans vruchtbaarheidsfeest is, anderen beweren dat Carnval is ingesteld door de kerk als een overgangsritueel om de drempel naar de vasten te verlagen. In de 18e en 19e eeuw was deze traditie bijna verdwenen, maar na de Tweede Wereldoorlog werd het in met name Noord-Brabant en Limburg weer uitbundig gevierd.

Er bestaan veel regionale verschillen in de tradities bij het vieren van Carnaval. Tijdens carnaval verkleden mensen zich in bijzondere kostuums en is er vaak een praalwagenoptocht. Er wordt veel gegeten en gedronken en alles draait om het gek doen. Geestelijken waren daarom ook niet altijd blij met de viering van carnaval en waarschuwden voor losbandigheid. Gedurende de twintigste eeuw won het feest echter aan populariteit en werd het ook steeds meer ‘boven de rivieren’ van Nederland gevierd. De relatie tot de vastenperiode die volgde op het carnaval is nu echter bijna geheel verdwenen.

 

Klik voor meer bronmateriaal op de afbeelding
narren
Klik voor meer bronmateriaal op de afbeelding
carnavalswagen
Meer weten
Literatuur:

J. de Jager, Rituelen. Nieuwe en oude gebruiken in Nederland (Utrecht 2001) 129-138.
Korte artikelen waarin enkele religieuze thema’s en enkele feesten worden besproken. Veel aandacht voor de rituelen die rondom de feesten bestaan.

Internet:

-Spoor terug: carnaval, OVT
5 maart 2000 uur 2. Radio-uitzending over de geschiedenis van Carnaval in Nederland in de 19e en 20ste eeuw.
uitzending

- Het Meertens instituut over Carnaval.
Het Meertens instituut heeft een databank met verschillende Nederlandse volksfeesten, waaronder Carnaval. In dit artikel geven ze een geschiedenis van het feest met de gebruiken die daarbij hoorden.
website

- Katholiek Nederland over Carnaval
Op de website www.katholieknederland.nl is een online encyclopedie te vinden, waar katholieke termen uitgebreid worden toegelicht.
- artikel over carnaval

- Katholicisme voor dummies over Carnaval
Katholicisme voor dummies geeft een uitgebreid overzicht én uitleg van katholieke gebruiken.
website